{"id":244,"date":"2026-03-27T15:43:26","date_gmt":"2026-03-27T14:43:26","guid":{"rendered":"https:\/\/www.represjonowanizlotoryja.pl\/?p=244"},"modified":"2026-03-31T09:24:12","modified_gmt":"2026-03-31T07:24:12","slug":"bozena-matecka-pani-doktor","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/www.represjonowanizlotoryja.pl\/index.php\/bozena-matecka-pani-doktor\/","title":{"rendered":"Bo\u017cena Matecka \u2013 \u201ePani Doktor\u201d \u2013 lekarka z Z\u0142otoryi, kt\u00f3ra nie ba\u0142a si\u0119 komuny"},"content":{"rendered":"\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t

Bo\u017cena Matecka \u2013 \u201ePani Doktor\u201d \u2013 lekarka ze Z\u0142otoryi, kt\u00f3ra nie ba\u0142a si\u0119 komuny<\/span><\/h3><\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t
\n\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t
\"0ecb570d-0c12-4fb9-8240-d07903857c3e\"<\/figure><\/div>
\"Kpr.<\/figure><\/div>
\"Bo\u017cena<\/figure><\/div>
\"IMG_1206<\/figure><\/div>\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t<\/path><\/svg>\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t<\/path><\/svg>\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t
<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t
\n\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

Bo\u017cena Matecka, urodzona 14 lutego 1946 roku<\/strong> w W\u00f3lce Radzymi\u0144skiej, by\u0142a lekarzem chor\u00f3b wewn\u0119trznych, matk\u0105 siedmiorga dzieci i jedn\u0105 z najbardziej odwa\u017cnych postaci opozycji antykomunistycznej na Ziemi Z\u0142otoryjskiej. Zmar\u0142a 30 kwietnia 2004 roku w wieku 58 lat. Dzi\u015b, dzi\u0119ki wpisowi do ewidencji Instytutu Pami\u0119ci Narodowej, jej gr\u00f3b i postawa zosta\u0142y oficjalnie uhonorowane jako \u015bwiadectwo odwagi i niez\u0142omno\u015bci.<\/p>\n

<\/p>\n

Do Z\u0142otoryi przyjecha\u0142a na pocz\u0105tku lat 70. jako m\u0142oda lekarka. Szybko sta\u0142a si\u0119 \u201enasz\u0105 lekark\u0105\u201d \u2013 osob\u0105, do kt\u00f3rej pacjenci przychodzili nie tylko po recept\u0119, ale tak\u017ce po wsparcie i ludzkie s\u0142owo. Pracowa\u0142a w szpitalu i w Przychodni Rejonowej przy placu Niepodleg\u0142o\u015bci. Jej dy\u017cury zapada\u0142y w pami\u0119\u0107 \u2013 nie patrzy\u0142a na zegarek, patrzy\u0142a na cz\u0142owieka.<\/p>\n

<\/p>\n

Lekarka i antykomunistka<\/h4>\n

<\/p>\n

W czasach, gdy Polska by\u0142a pa\u0144stwem zniewolonym, a komunistyczna w\u0142adza \u2013 wsparta aparatem represji \u2013 pr\u00f3bowa\u0142a z\u0142ama\u0107 ducha Narodu, zastraszy\u0107 i wykorzeni\u0107 wszelkie przejawy niezale\u017cnej my\u015bli oraz patriotyzmu, Bo\u017cena Matecka nie milcza\u0142a.<\/p>\n

<\/p>\n

By\u0142a cenionym lekarzem w ca\u0142ym powiecie z\u0142otoryjskim \u2013 oddanym ludziom starszym, ubogim i potrzebuj\u0105cym. Jednak jej dzia\u0142alno\u015b\u0107 wykracza\u0142a daleko poza obowi\u0105zki zawodowe. Jako zdeklarowana antykomunistka dawa\u0142a publiczne \u015bwiadectwo sprzeciwu wobec systemu, kt\u00f3ry internowa\u0142 i niszczy\u0142 tych, kt\u00f3rzy domagali si\u0119 wolnej Polski.<\/p>\n

<\/p>\n

W czasie stanu wojennego, gdy za najmniejszy gest sprzeciwu grozi\u0142y zatrzymania, rewizje i szykany, nosi\u0142a znaczek Matki Boskiej w klapie w pracy, w centrum Z\u0142otoryi uk\u0142ada\u0142a z kwiat\u00f3w i zniczy wielki krzy\u017c w rocznice 13 grudnia<\/strong>, 3 maja<\/strong> i 15 sierpnia<\/strong>. Czyni\u0142a to pod czujnym okiem funkcjonariuszy aparatu przemocy. W siedemnastotysi\u0119cznym mie\u015bcie by\u0142 to akt jawnego oporu wobec totalitarnej w\u0142adzy. System, kt\u00f3ry budowa\u0142 swoj\u0105 pot\u0119g\u0119 na zastraszaniu obywateli, musia\u0142 patrze\u0107 bezradnie na Jej odwag\u0119.<\/p>\n

<\/p>\n

Pomoc dla represjonowanych<\/h4>\n

<\/p>\n

Nie ogranicza\u0142a si\u0119 do symbolicznych gest\u00f3w. Rozprowadza\u0142a solidarno\u015bciow\u0105 bibu\u0142\u0119 \u2013 zakazane wydawnictwa \u015bcigane przez bezpiek\u0119. Udziela\u0142a wsparcia osobom zaanga\u017cowanym w dzia\u0142alno\u015b\u0107 opozycyjn\u0105, wystawiaj\u0105c dokumentacj\u0119 lekarsk\u0105, kt\u00f3ra chroni\u0142a ich przed represjami i przeszukaniami. W realiach pa\u0144stwa policyjnego by\u0142 to czyn wymagaj\u0105cy ogromnej odwagi i gotowo\u015bci poniesienia konsekwencji.<\/p>\n

<\/p>\n

W wielu przypadkach pomoc dr Mateckiej by\u0142a konkretna i skuteczna. Mi\u0119dzy innymi wspar\u0142a sier\u017c. Jana Kuska<\/strong> z 62. Kompanii Specjalnej \u201eCommando\u201d. Dzi\u0119ki Jej postawie unikn\u0105\u0142 on przeszukania swojego mieszkania przez SB i WSW, zanim zdo\u0142a\u0142 je \u201eposprz\u0105ta\u0107 z bibu\u0142y\u201d.<\/p>\n

Pracuj\u0105c jako lekarz w Z\u0142otoryi, nie ogranicza\u0142a si\u0119 wy\u0142\u0105cznie do leczenia pacjent\u00f3w. Wielokrotnie anga\u017cowa\u0142a si\u0119 w dyskretn\u0105 pomoc osobom represjonowanym przez w\u0142adze komunistyczne. Jednym z takich przypadk\u00f3w by\u0142o przyj\u0119cie do szpitala Aleksandra Biedaka<\/strong>, dyrektora Zespo\u0142u Szk\u00f3\u0142 Zawodowych (ZSZ) w Z\u0142otoryi.  W 1982 roku, gdy grozi\u0142o mu aresztowanie przez S\u0142u\u017cb\u0119 Bezpiecze\u0144stwa za dzia\u0142alno\u015b\u0107 opozycyjn\u0105 i wspieranie \u201eSolidarno\u015bci\u201d, dr Matecka wystawi\u0142a mu skierowanie i przyj\u0119\u0142a go na oddzia\u0142 szpitalny na okres oko\u0142o miesi\u0105ca. Oficjalna hospitalizacja pozwoli\u0142a dyrektorowi Biedakowi unikn\u0105\u0107 internowania lub tymczasowego aresztowania, daj\u0105c mu jednocze\u015bnie czas na wzgl\u0119dne bezpiecze\u0144stwo i ochron\u0119 przed dalszymi represjami.  Finalnie Aleksander Biedak zosta\u0142 zmuszony do emigracji z Polski bez prawa powrotu.<\/p>\n

<\/p>\n

Arkadiusz Przytu\u0142a w swoim \u015bwiadectwie wspomina, \u017ce dr Bo\u017cena Matecka wraz z psycholog Mari\u0105 Polakiewicz udziela\u0142y mu sta\u0142ego wsparcia w konspiracji. Informowa\u0142y, jak post\u0119powa\u0107 w sytuacjach zagro\u017cenia internowaniem, zaleca\u0142y wzywanie pogotowia w razie pobicia, aby udokumentowa\u0107 obra\u017cenia. Dzi\u0119ki ich kontaktom uda\u0142o si\u0119 wyciszy\u0107 spraw\u0119 prokuratorsk\u0105 przeciwko Przytule.<\/p>\n

<\/p>\n

<\/h4>\n

Ma\u0142\u017ce\u0144stwo i wsp\u00f3lna droga<\/strong><\/h4>\n

<\/h4>\n

Bo\u017cena Matecka dzieli\u0142a \u017cycie z Janem Mateckim<\/strong> \u2013 cz\u0142owiekiem, kt\u00f3rego losy od najm\u0142odszych lat by\u0142y naznaczone walk\u0105 z komunistycznym systemem. Jan Matecki by\u0142 jednym z najm\u0142odszych i najbardziej znanych cz\u0142onk\u00f3w Zwi\u0105zku M\u0142odych Wrog\u00f3w Komunizmu<\/strong> (ZMwK) \u2013 oddolnej, nielegalnej organizacji m\u0142odzie\u017cowej dzia\u0142aj\u0105cej w Z\u0142otoryi i okolicach w latach 1952\u20131954.<\/p>\n

<\/h4>\n

Jan, w momencie aresztowania przez Urz\u0105d Bezpiecze\u0144stwa mia\u0142 zaledwie 15 lat<\/strong>. Razem z bratem Czes\u0142awem i grup\u0105 r\u00f3wie\u015bnik\u00f3w sprzeciwia\u0142 si\u0119 sowietyzacji szk\u00f3\u0142, ateizacji i indoktrynacji komunistycznej. Cz\u0142onkowie ZMWK kolportowali ulotki antykomunistyczne, niszczyli symbole w\u0142adzy ludowej (portrety Stalina i Bieruta, plakaty propagandowe) oraz prowadzili dyskusje na temat prawdziwej historii Polski i warto\u015bci niepodleg\u0142o\u015bciowych.<\/p>\n

<\/h4>\n

W 1954 roku UB rozbi\u0142o organizacj\u0119. Jan Matecki zosta\u0142 aresztowany i osadzony w wi\u0119zieniu przy ul. Kl\u0119czkowskiej we Wroc\u0142awiu<\/strong>. Tam poddano go brutalnym przes\u0142uchaniom, biciu i torturom psychologicznym \u2013 standardowym metodom stosowanym wobec nieletnich konspirator\u00f3w. Po kilku miesi\u0105cach opu\u015bci\u0142 areszt na mocy amnestii, jednak sprawa zako\u0144czy\u0142a si\u0119 procesem przed Wojskowym S\u0105dem Rejonowym we Wroc\u0142awiu. Wielu cz\u0142onk\u00f3w ZMwK otrzyma\u0142o wieloletnie wyroki wi\u0119zienia.<\/p>\n

<\/h4>\n

Po 1989 roku Jan Matecki zosta\u0142 oficjalnie uznany za osob\u0119 represjonowan\u0105 politycznie<\/strong>. Jego historia sta\u0142a si\u0119 symbolem zapomnianego ogniwa m\u0142odzie\u017cowego oporu antykomunistycznego na Ziemiach Odzyskanych \u2013 szczeg\u00f3lnie w ma\u0142ych o\u015brodkach takich jak Z\u0142otoryja.<\/p>\n

<\/h4>\n

<\/h4>\n

<\/h4>\n

Dziedzictwo<\/span><\/h4>\n

<\/p>\n

Bo\u017cena Matecka wychowywa\u0142a siedmioro dzieci w duchu prawdy, honoru i mi\u0142o\u015bci do Ojczyzny \u2013 wbrew oficjalnej propagandzie. Najstarszy syn Miron ju\u017c jako czternastolatek anga\u017cowa\u0142 si\u0119 w dzia\u0142ania opozycyjne: zrywa\u0142 propagandowe afisze WRON i uczy\u0142 harcerzy zakazanych pie\u015bni patriotycznych.<\/p>\n

Bo\u017cena Matecka nie zabiega\u0142a o wyr\u00f3\u017cnienia. Pracowa\u0142a, wychowywa\u0142a dzieci, sprzeciwia\u0142a si\u0119 z\u0142u i bra\u0142a odpowiedzialno\u015b\u0107 tam, gdzie inni si\u0119 cofali. Jej \u017cycie zostawi\u0142o \u015blad nie tylko w ludzkiej pami\u0119ci pacjent\u00f3w i mieszka\u0144c\u00f3w Z\u0142otoryi, ale tak\u017ce w historii walki o woln\u0105 Polsk\u0119 na Ziemi Z\u0142otoryjskiej.<\/p>\n

<\/p>\n

Stowarzyszenie Dzia\u0142aczy Opozycji Antykomunistycznej i Os\u00f3b Represjonowanych Ziemi Z\u0142otoryjskiej im. gen. bryg. Ryszarda Kukli\u0144skiego upami\u0119tnia Jej posta\u0107 jako wz\u00f3r odwagi cywilnej i niez\u0142omnej postawy patriotycznej \u2013 zgodnie z dewiz\u0105 B\u00f3g \u2013 Honor \u2013 Ojczyzna<\/strong>.<\/p>\n

<\/p>\n

\n

<\/p>\n

\u0179r\u00f3d\u0142a:<\/strong><\/p>\n

<\/p>\n